Feqiyê Teyran û Tûma

Feqiyê Teyran û Tûma-Ömer Cangir

Feqîyê Teyran, ji çend nivîskarên sereke yên wêjeya klasîk a Kurdî ye. Li ber destê me niha dîwana wî û du qesîde bi navên Şêxê Se'anîyan û Ey Avê Av hene. Ji van berheman re, di nav gelê Kurd de gelek çîrok û çîvanok belav bûne ku bahsa serpêhatî, taybetmendî û jiyana Feqîyê Teyran dikin. Di van çîrokan de, bi taybetî zanîna zimanê teyran ya Feqîyê Teyran tê vebijartin. Yek ji wan çîrokan, Feqîyê Tayran û Tûma, çîrokeyek e ku zanîna zimanê teyran dike navenda xwe. Lê xweserîya vê serpêhatîyê ew e ku bi awayekî mantîqî tê girêdan bi qesîdeya Ey Avê Av, û herwisa qesîde jî beşek e ji vê serpêhatîyê. Qiseta Feqîyê Tayran û Tûma ji aliyê Mele ‘Ebdulahê Xwarikî ve li ser kasetekê hatiye tomarkirin û paşê ji aliyê nivîskarê din ve hatiye deşîfrekirin. Heger çi Mele ‘Ebdulahê Xwarikî li hin deran devoka xwe bi kar anîbe û di şîroveyan de çend mînak zêde kiribe, çîrok bi giştî bê kêmanî û bi şêwaza qesîdeyî hatiye vegotin. Ev berhem ji du beşan pêk tê:

1. Serpêhatiya Feqîyê Tayran û Tûma,
2. Qesîdeya Ey Avê Av.

Ji ber ku di gelek çavkaniyan de cudayîya qesîdeya Ey Avê Av tê nîşandan—di nav berhemê de û ên berî niha hatine çapkirin—em dikarin bibêjin ku ev versîyon, versîyonekî din e ya qesîdeya Ey Avê Av.